Het denken
Ik eet van een net geplukte appel en kijk uit over de weilanden. Een kraai landt op het gras en stuift weer op, een vlinder fladdert rond de haag en ik hoor de stier richting de koeien roepen dat hij in aantocht is. Zijn gezellinnen kijken op en grazen dan weer verder; het rauwe geluid van het lostrekken van het gras werkt rustgevend in de stilte.
Misschien lijkt het maar zo, of misschien wil ik dat het zo is, maar in deze moeilijke tijd lijkt de natuur als enige in rust. De kleuren worden steeds intenser, de geluiden komen scherper binnen en alleen de herfst kan ’s ochtends zo ruiken dat ik er heerlijk melancholisch van word. Ik kan me nauwelijks voorstellen dat de natuur de collectieve onrust die we al anderhalf jaar beleven niet in zich draagt, maar misschien heeft ze wel haar eigen manier om hier mee om te gaan.
Of nou ja, om te gaan… dat maak ik er natuurlijk van. Zoals ik de natuur ook al toeschreef ‘in rust’ te zijn en de stier toedichtte te denken: daar zijn mijn vrouwen.
Dieren denken natuurlijk niet – althans niet zoals wij dat doen. En ergens 'mee omgaan', vraagt een bewust-zijn van de situatie. Maar denken en ons ergens van bewust zijn, is iets van ons, van mensen.
Dieren volgen hun instinct. En dat is in het reine met zowel het leven als de dood
Dieren daarentegen volgen gewoon hun instinct. Zij kennen dan ook geen angst voor de dood omdat ze niet met de wet van causaliteit leven zoals wij; zij zijn in het reine met zowel het leven als de dood. Zij zíjn gewoon, zonder gedachten. Zo denkt of ziet de stier niet dat zijn koeien achter in de weide staan, ook zij zíjn daar 'gewoon’, en dus hij ook. Die twee, de impuls en het handelen, zijn voor hem één.
Oké, voor de mens vaak ook. Wanneer begeerten keuzes bepalen en we er niets meer over te zeggen hebben. Maar misschien is dat dan ook wel wat de mens uniek maakt: hij kan de impuls losmaken van het handelen en er een denken aan toe voegen. Een denken dat door ons hart is gegaan. Zo is wat we doen niet meer ingegeven door het animale stuk in ons, maar een morele keuze.
Nou ja, goed … daar dacht ik dus zoal aan toen ik de vrede van de natuur voelde, hoe groot de ellende ook mag zijn, daarbuiten. En dat trof me, die totale acceptatie van wat is, zonder dat nu bewust te weten. Of het nu regent of vriest of zonnig is, of er nu een overvloed aan eten is of dat de mens er een lading verdelgingsmiddelen over giet: ze zíjn gewoon. Dat wil niet zeggen dat ze niet lijden, maar ook dat lijden ís gewoon. Zonder het te bagatelliseren, integendeel: waar wij ervoor kunnen kiezen ons lijden te dragen, is het hele wezen van een dier ermee vervuld.
En ik … ik noem dat dan 'acceptatie'. De projectie van mijn eigen strijd – de boodschap bovendien.
Opmerkingen